‘Kubilay olayı’ unutulmamalı
Mehmet Şakir Örs
Son Köşe Yazıları

‘Kubilay olayı’ unutulmamalı

22.12.2023 03:00
Güncellenme:
Takip Et:

23 Aralık, devrim şehidi Kubilay’ın katledilişinin yıldönümüdür. 93 yıl önce, 1930 yılının 23 Aralık’ında, Menemen’de, irtica bir güç denemesinde bulunmuştu. 

Genç Cumhuriyetin aydınlığına karşı, kapkara anlayışlarının tüm kötülüğünü açığa vurmuşlar ve ortalığa saçmak istemişlerdi. 

Bu kara günde, gönlünü ve yüreğini devrimlere, yeniliğe, çağdaşlığa ve aydınlık bir geleceğe adamış genç bir eğitimciyi, Kubilay’ı alçakça katletmişlerdi. 

KARA SAYFA 

Kubilay’ın katledildiği gerici kalkışma, genç Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluş sürecine yapılmak istenen bir engelleme ve müdahale hareketidir. 

Bu gerici ve irticacı kalkışma girişimi, Cumhuriyetin birinci yüzyılındaki kara sayfadır. Bir grup yobazın kışkırtması ile büyüme eğilimi gösteren olayları, o sıralar asteğmen olarak Menemen’de görev yapan genç Kubilay öğretmen, bir grup askerle engellemeye çalışır. Ancak gericiler tarafından katledilir.

Kubilay’ın katledilmesi, Fazıl Hüsnü Dağlarca’nın “Kubilay Destanı”nda şöyle anlatılır: “Düştü Kubilay’ın başsız gövdesi / Bir söğüt dalı gibi yere / Aydınlık aydınlığa yaklaşır iken / Sonsuzluğa ere ere. / Düştü Kubilay’ın başsız gövdesi / Bir zeytin dalı gibi yere / Düştü cebinden bir kitap, açıldı, / Göklere.”

TARİKATLAR, CEMAATLER 

Cumhuriyetimizin 100. yaşının kutlandığı bugünlerde, yine tarikatlar ve cemaatler ortalığı sarıyor. Bu gerici ilişkiler, eğitimden başlayarak kamunun ve toplumun en can alıcı noktalarına kadar uzanıyor. Cumhuriyete ve başta laiklik olmak üzere onun aydınlık değerlerine yönelik tehdit giderek büyüyor.

Kubilay’ın katledilmesinin üstünden 93 yıl geçti. Geçen dönem birçok şeyi değiştirdi. Ancak kavga hep aynı kavga. Karanlıkla, gericilikle, eskiye dönüş özlemiyle yanıp tutuşanlarla; aydınlığın, yeniliğin, geleceğe umutla bakanların kavgası. 

Cumhuriyetin birinci yüzyılında “kara sayfa” olarak belleklere kazınan “Kubilay olayı”, Cumhuriyetin ikinci yüzyılında da hiç ama hiç unutulmamalı. Bu gerici kışkırtmaya en sert tepkiyi veren Mustafa Kemal Atatürk’ün; “Türkiye Cumhuriyeti şeyhler, dervişler, müritler, meczuplar memleketi olamaz. En doğru, en gerçek yol, medeniyet yoludur” sözleri, hep rehber olmalı.

İZMİR’İN ‘ALSANCAK’I!

İzmir, geçmişten geleceğe uzanan tarihsel süreçte, tam anlamıyla bir liman kentidir. 

Bulunduğu kentle ve semtle özdeşleşen Alsancak Limanı da İzmir’in simgesidir. İzmir, geçmişte Türkiye’nin ihracat üssü, İzmir Limanı da ihracat kapısıydı. İşte bütün bu işlevleri ve özellikleri ile liman kentin ve ticaret hayatının simgesiydi. Bir anlamda liman, İzmir’in ve Ege’nin aşı, işi ve ekmeğiydi. Ama aynı zamanda genç Türkiye Cumhuriyeti’nin iktisadi kalkınmasının kaldıracıydı. 

KURTULUŞUN VE KURULUŞUN LİMANI 

Cumhuriyetin ilk yılları ve özellikle de “ulusal iktisat” dönemi, bu kalkınma hamlesinin destanıdır. İlk demiryolları ağının İzmir’de ve Ege Bölgesi’nde oluşturulması elbette tesadüfi değildi. Bu ağın limanla buluşturulması da iktisadi anlamda doğru ve bilinçli bir tercihti. 

Zamanla bu tercihlerden vazgeçilip buralara gerekli yatırımların yapılmayışı ve bu değerlerin kaderlerine terk edilmesi, çok yanlış olmuştur. 

Günümüzde bazı çevreler için artık pek bir anlam ifade etmiyor olsa da hiçbir zaman unutulmamalıdır; o İzmir ki ülkemizde “kurtuluşun ve kuruluşun kenti”dir! O satılması için şimdilerde kapı kapı dolaşılan liman ve benzeri değerlerimizin millileştirilmesi için, bir zamanlar ne mücadeleler verilmiştir! İşte adı üstünde, Alsancak Limanı bağımsızlığın, özgürlüğün ve kurtuluşun limanıdır. 

LİMANA SAHİP ÇIKMAK 

Yıllardır gerekli yatırımlar yapılmayan ve kaderine terk edilen İzmir Limanı, şimdi elden çıkarılmaya ve Araplara satılmaya çalışılıyor. Üstelik sözde “millilik ve yerlilik” söylemlerinin şampiyonluğuna soyunanlar tarafından! Bu tartışmalı satışı sorgulamak ve buna karşı çıkmak hem iktisadi ve hem de siyasi açıdan doğrudur, yerindedir. Başta yerel yönetimler olmak üzere, İzmir’in iktisat ve siyaset çevreleri de işte bunu yapmaktadır. 

İzmir Alsancak Limanı’nın kaderi geleceği, kentin ve bölgenin ekonomik-sosyal gelişim bütünselliği içinde değerlendirilmelidir. Bunun için de başta yerel yönetimler olmak üzere, İzmir’in yerel dinamiklerinin görüşleri mutlaka dikkate alınmalıdır. İzmir Alsancak Limanı’nın, hem ülkemiz ve hem de güzel İzmir’imiz için taşıdığı tarihsel anlam ve değer, her daim göz önünde tutulmalıdır.

Yazarın Son Yazıları

Halk silkeleniyor!

İktidarın muhalif belediyeleri yönetsel açıdan kuşatması ve mali olarak silkelemesinin faturası doğrudan halka çıkıyor. Muhalif belediye başkanlarınca yönetilen kentlerde yaşayanlar, bu silkelemelerden alabildiğine etkileniyorlar.

Devamını Oku
03.10.2025
Derin yoksulluk

Ülkemizde büyük çoğunluğun temel gündemini ekonomik sorunlar oluşturuyor.

Devamını Oku
30.09.2025
Toprağıma, zeytinime dokunma!

Ege’de çevre sorunları ile birlikte çevre mücadelesi de büyüyor. Özellikle Muğla yöresinde kömür ve maden çıkarma amaçlı doğaya müdahaleler sürüyor. Ege’nin simge ağacı zeytin başta olmak üzere tarım ve orman alanları zarar görüyor. Verimli tarım toprakları yok ediliyor.

Devamını Oku
26.09.2025
‘Ev-Genç’liler!

Geçmiş dönemlerde siyasal ve toplumsal alanlarda gençlikten söz edilirken usa önce “Dev-Genç” gelirdi.

Devamını Oku
23.09.2025
Üreticiye darbe üstüne darbe!

İçinde bulunduğumuz aylar, Ege’nin tarım kesiminde hasat dönemidir.

Devamını Oku
19.09.2025
Siyasal direniş

Ülke ve halk olarak çok ilginç günlerden geçiyoruz.

Devamını Oku
16.09.2025
İktidar, İzmir’e kör ve sağır!

Ülkemiz genel anlamda zor ve zorlu bir dönemden geçiyor. Başta siyasal ve toplumsal gerginlikler olmak üzere, pek çok sorun halkı olumsuz etkiliyor. Ekonomik-sosyal sorunların dayanılmaz ağırlığı, yurttaş çoğunluğunun günlük yaşamını adeta bir cendereye dönüştürüyor.

Devamını Oku
12.09.2025
Yeniden kurtuluş ve kuruluş

Bugün 9 Eylül İzmir’in kurtuluş günü

Devamını Oku
09.09.2025
‘Uçun kuşlar uçun İzmir’e doğru...’

Güz döneminin başlangıcı olan eylül ayını doğrusu çok severiz. Yaz aylarının aşırı sıcağından, rehavetinden, tatil havasından çıkışı ifade eder.

Devamını Oku
05.09.2025
Barış arayışı ve mücadelesi

30 Ağustos Ulusal Bağımsızlık Günü ile 1 Eylül Dünya Barış Günü’nü ardı ardına kutladık. Ulusal Kurtuluş Savaşı ile bağımsızlığını kazanmış ve Cumhuriyeti kurmuş bir ülkenin yurttaşları olarak ulusal bağımsızlık ve barış günlerini birlikte kutluyor ve ortaklaşa sahipleniyoruz.

Devamını Oku
02.09.2025
İzmir Fuarı, Cumhuriyetin halk okuluydu

İşte yine İzmir’in “fuar günleri” geldi. Bizler, İzmirliler olarak bir İzmir Enternasyonal Fuarı’na (İEF) daha ulaşmanın sevincini yaşıyoruz.

Devamını Oku
29.08.2025
‘Daima Demokrasi’

Dünyada otoriter liderler arttıkça ve otoriterlik tırmandıkça, demokrasinin değeri-önemi daha iyi anlaşılıyor.

Devamını Oku
26.08.2025
Aydın’da yeni dönem

Aydın Büyükşehir Belediye Başkanı Özlem Çerçioğlu’nun CHP’den istifa edip iktidar partisine geçmesinin yankıları sürüyor.

Devamını Oku
22.08.2025
Emek vurgunu!

Ülkemizde emeğiyle, alın teriyle geçinmek zorunda olan geniş toplumsal kesimler, en zor ve zorlu dönemi yaşıyorlar.

Devamını Oku
19.08.2025
‘Üzüm bizim canımız...’

‘Üzüm bizim canımız...’

Devamını Oku
15.08.2025
CHP'de örgütsel yenilenme

Cumhuriyet Halk Partisi’nde (CHP) kongreler-kurultay süreci başlıyor.

Devamını Oku
12.08.2025
CHP, Ege’de yeni döneme hazırlanıyor

CHP, Ege’de yeni döneme hazırlanıyor

Devamını Oku
08.08.2025
Mağduristan!

Bu iktidar döneminde, toplumda geniş kapsamlı mağduriyetler oluştu ve çok sayıda mağdur yaratıldı. Türkiye bir bakıma mağdurlar ülkesi oldu ve adeta “Mağduristan”a dönüştü! Üstelik son yıllarda mağduriyetler ve mağdurlar daha da artıyor.

Devamını Oku
05.08.2025
‘Susuz Yaz’

‘Susuz Yaz’

Devamını Oku
01.08.2025
Emekçinin, emeklinin çığlığı!

Ülkemizde ekonomik ve sosyal koşullar giderek ağırlaşıyor. Emekçiler ve emekliler için yaşam her geçen gün daha da çekilmez hale geliyor. Dar gelirli ve yoksul yurttaşlar, hayatın zorlukları ile başa çıkmakta zorlanıyorlar.

Devamını Oku
29.07.2025
Tarıma, tarımcıya vuran vurana!

Tarıma, tarımcıya vuran vurana!

Devamını Oku
25.07.2025
İktidarın açmazı

Siyasi iktidar, son dönemde izlediği politikalarla, başta kendi tabanı olmak üzere tüm seçmenlerin kafasını karıştırıyor.

Devamını Oku
22.07.2025
Belediyelerde yaşananlar üstüne

Belediyelerde yaşananlar üstüne

Devamını Oku
18.07.2025
Göstergelerin gösterdiği

Ülkeler ve toplumlar için yaşanan dönemin ekonomik ve sosyal göstergeleri büyük önem taşır.

Devamını Oku
15.07.2025
CHP’yi kuşatma, ayrıştırma ve itibarsızlaştırma operasyonu

CHP’yi kuşatma, ayrıştırma ve itibarsızlaştırma operasyonu

Devamını Oku
11.07.2025
Sistem ve yönetememe krizi

Son dönemde ülkemizde yaşanan ekonomik, sosyal ve siyasal sorunların temelinde sistem krizi var.

Devamını Oku
08.07.2025
İklim ve maden yasaları, orman yangınları... Ekolojik sistem alarm veriyor!

Başta İzmir ve çevresinde olmak üzere, Ege bölgemizde ve ülkenin birçok yerinde ardı ardına orman yangınları çıkıyor.

Devamını Oku
04.07.2025
100. gün

İstanbul’un seçilmiş büyükşehir belediye başkanı ve CHP’nin cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu’na yönelik başlatılan operasyonda 100 gün geride kaldı.

Devamını Oku
01.07.2025
İzmir iş dünyasının ekonomi-politiği

İzmir iş dünyasının ekonomi-politiği

Devamını Oku
27.06.2025
Japonya izlenimleri

Uzun süredir Japonya ile ilgili haberleri ilgiyle izliyor ve bu ülkeye gitmeyi planlıyorduk. Nihayet bu düşüncemizi hayata geçirdik. Japon toplumunu oldukça farklı bulduk. Kendilerine has özgün yanları olan ilginç bir kültür dokuları var.

Devamını Oku
24.06.2025
Yerelden merkezi iktidara yürümek ve Manisa örneği

Yerelden merkezi iktidara yürümek ve Manisa örneği

Devamını Oku
20.06.2025
Manisa’nın Ferdi’si...

Manisa Büyükşehir Belediye Başkanı Ferdi Zeyrek’i, talihsiz biçimde kaybettiğimiz günlerde yurtdışındaydık.

Devamını Oku
17.06.2025
Tarımda daha zor dönemlere hazır olmalıyız

Tarımda daha zor dönemlere hazır olmalıyız

Devamını Oku
13.06.2025
Oligarşi ve oligarklar

Oligarşi, geçmişte yoğun eylemsel siyasi dönemleri yaşamış kuşakların belleklerinde yer etmiş ve kulaklarında ses bırakmış bir kavram.

Devamını Oku
10.06.2025
Kıyı kentleri ve belediyeleri yaza hazır mı?

Kıyı kentleri ve belediyeleri yaza hazır mı?

Devamını Oku
06.06.2025
Halkın gündemi

Ülkemiz yeni bir bayramı karşılamaya hazırlanırken toplumun önemli çoğunluğu ekonomik sorunların burgacında kıvranıyor.

Devamını Oku
03.06.2025
İzmirli mağdur edilmesin

İzmirli mağdur edilmesin

Devamını Oku
30.05.2025
Sol buluşma

Geçtiğimiz hafta içinde, dünya solu, CHP’nin ev sahipliğinde İstanbul’da buluştu.

Devamını Oku
27.05.2025
Belediyeleri kuşatmak!

Belediyeleri kuşatmak!

Devamını Oku
23.05.2025
‘Gençlik gelecek, gelecek gençlik’

19 Mayıs 1919, bundan tam 106 yıl önce, ulusal Kurtuluş Savaşı’mızın başladığı gündür.

Devamını Oku
20.05.2025

İlgili Haberler