“Memlekette halkın halk tarafından halk için
idaresi bizim idealimizdir. Ve biz yalnız bu idealin esiriyiz. Başka bir
kuvvetin değil.”
Gazetemizin kurucusu Yunus
Nadi, 7 Mayıs 1924 tarihli ilk sayısında Cumhuriyet gazetesinin ‘vazgeçilmez
varlık nedenini’ ve ‘yayın politikasının’ temelini bu sözlerle açıklıyordu...
Yunus Nadi ilk başyazısında
gazetecilere yönelik bir başka uyarıya daha yer veriyordu:
“Anayasanın sağladığı özgürlük ortamında yayınlanan
sayfalarında, gazeteci yalnız olayları yazmak ve tesbit etmekle yetinmek
zorundadır. Haber sütununa kendi düşünce ve görüşlerini
ekleyemez.”
Cumhuriyet Gazetesi bu temeller üzerinde kurulurken, daha ilk
gününden itibaren sayfalarında yer bulan ekonomi haberlerinin ilkeleri de
bunlar olacaktı.
Ekonomi bir ülkenin yaşayabilmek için üretme ve bunları bölüşme biçimlerinin
ve bu eylemlerden doğan ilişkilerinin tümü olarak tanımlanır.
100’üncü yılını geçen yıl tamamlayan Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk’ün de askeri başarıların hemen ardından başlattığı ekonomi hamlesi bağımsız bir ülkenin en önemli adımıydı.
Dünyada büyük ekonomik buhranın yaşandığı 1920’li yıllarda kurulan genç Türkiye Cumhuriyeti için ekonomik alanda alınan kararların yurttaşa yansıtılması da önemliydi.
Atatürk’ün adını verdiği Cumhuriyet Gazetesi için ekonomide özellikle 1930’larda başlayan hızlanma ile gerçekleşen kalkınma hamleleri ilk günden itibaren önemli bir haber kaynağı olacaktı.
Gazetenin ilk günlerinden itibaren “İktisadiyat” başlığı altında ekonomi haberleri sayfalarda yer buluyor, haberlerde ulusal sermayenin büyümesi için millileştirme, tasarruf, yerli malı haftaları gibi konular işleniyordu.
1928'de ise gazetede
Edebiyat Günü sayfasının yanına her hafta yayınlanan İktisat Günü
sayfası da eklenecekti.
1930’lu yıllar Türkiye’de dünya
ekonomik buhranının etkilerinin şiddetli biçimde hissedildiği yıllardır.
Ekonomi alanındaki gelişmeleri
yakından takip eden ve aktaran Yunus Nadi, 1930-1940 tarihleri arasında özellikle
turizm içerikli yazılar da kaleme almış, hükümeti ve yerel yönetimleri
harekete geçirmeye çalışmıştı.
Cumhuriyet’in ekonomiye
ilgisi haberlerle sınırlı değildi. Cumhuriyet Basım Evi'nden Yayınlanan ilk
kitaplardan biri Asım Süreyya'nın Bilanço ve Bilanço Tahlilleri olacaktı. Salih
Zeki'nin Türkiye'de Tütün kitabı da o tarihlerde yayınlanacaktı.
1951'de Cumhuriyette çalışmaya
başlayan Yaşar Kemal’in Anadolu Notları da gazetenin yurttaşın sorunlarını yansıtan en önemli yazılar olacaktı.
Yaşar Kemal röportajlarında ülke gerçeklerini dile getiriyor, Anadolu'nun
yoksulluğunu Cumhuriyet sayfalarına yansıtıyordu.
1960'ta sayfalarda İktisadi Meseleler başlığıyla
Esat Tekeli yer alırken, Cumhuriyet’in ilk ekonomi sorumlusu Nuri Özdemir olacaktı.
Şükran Ketenci (Soner) “halkı sömürenlere karşı olmak, halkın yanında olmak. Köylüyü yoksulu
dar gelirliyi odak yapmak” amacıyla başlattığı ve bugün aynı heyecanla yazmaya
devam ettiği “İşçinin Evreninden” köşesiyle 1966 yılında Cumhuriyet Gazetesi’nde gazeteciliğe
başlayacaktı.
12 Eylül 1980 darbesinin
ardından Türkiye’nin serbest piyasa ekonomisine geçtiği, dışa açılma
politikalarının başladığı Turgut Özal döneminde ise ekonomi sayfaları dönemi başlayacaktı.
Cumhuriyet Gazetesi’nin ilk ekonomi müdürlerinden biri Cengiz Turhan’dı.
İstanbul Menkul Kıymetler
Borsası’nın faaliyete geçmesi, döviz piyasaları, ortaya çıkan yeni kavramlar bu
sayfaların önemini artıracaktı.
Ancak Cumhuriyet Gazetesi
ekonomi sayfalarında sadece sermayeye ve şirketlere değil çalışana, emekçiye,
sendikalara da ses olmaya devam edecekti.
Gazetenin ilk kez yayınlanan
künyesinde ise ekonominin sorumlu ismi Osman Ulagay olarak yer alacak, 1991 yılında
ise gazetenin en önemli köşelerinden biri haline gelen Tüketici Gözüyle’yi hazırlayan
Meral Tamer, sorumlu olarak künyede yer alacaktı.
Bu yıllarda Borsa Notları ile
Abdurrahman Yıldırım Türkiye’nin genç borsasının en iyi analizlerini yapan gazeteciler
arasına girecekti.
1990’larda Cumhuriyet Ekonomi’nin sorumluluğunu alan isimler arasında Dinç Tayanç
ve Bülent Kızanlık vardı.
1993’te iki sayfaya çıkan
ekonomi sayfalarında Dinç Tayanç ‘Mikro’, Yakup Kepenek ‘Ankara Pazarı’, Bülent Kızanlık ‘Öyle
Değil Böyle’, Ergin Yıldızoğlu
‘Dünya Ekonomisine Bakış’, Şükran Ketenci (Soner) ‘İşçinin Evreninden’ köşeleriyle
okurlarıyla buluşacaktı.
2002’de bugün gazetenin yönetim kurulu üyeleri
arasına giren, uzun yıllar Cumhuriyet Gazetesi’nin en fazla ilgi gören eklerinden
Bilim ve Teknik Dergisi’nin kurucularından Özlem Yüzak, Ekonomi Müdürlüğü yapacaktı.
O yıllarda ekonomi sayfalarının
yazarları arasında Taner Berksoy, İzzettin Önder, Zekeriya Temizel, Türkel Minibaş, Sadullah Usumi de vardı.
2000’li yıllarda ise gazetenin ekonomi müdürleri
arasında Hasan Eriş, daha sonra Yazı İşleri Müdürü olacak Olcay Büyüktaş Akça ve bugün ekonomi
sayfalarındaki haberleri ve ‘İş’te Gündem’ başlığı altında iş dünyası
temsilcileri ile yaptığı röportajlarla tanınan Şehriban Kıraç yer
alacaktı.
Bugün ekonomi sayfalarının
yöneticisi olarak Jale Özgentürk yani ben görevdeyim.
Ekonomi editörlüğünün deneyimli isimlerinden Serhat Aligil, Şehriban Kıraç
ve genç muhabir arkadaşımız Ali Can Polat ile halkın ödemekten
kurtulamadığı yeni krizlerden birini ve toplumun halini okurlarımıza aktarmaya çalışıyoruz.
Öztin Akgüç, Veysel Ulusoy,
Ergin Yıldızoğlu, Şükran Soner, Özlem Yüzak, Hüseyin Yıldız’dan oluşan güçlü yazarlarımızla...
Odak noktamızda yoksullaşan
emekçiler, yurttaşlar var. Ama aynı zamanda üretimin, dünyada yeni bir devrimin
yaşandığı çılgın değişimde Türkiye’nin olması gereken yerini de hatırlatmaya, anlatmaya çalışıyoruz..
Dijitalleşme ile yazılı basının
kan kaybettiği ortamda içeriğin hala çok önemli olacağını bilerek ama teknolojinin
yaratacağı değişime de hazırlanarak, Cumhuriyet’i gelecek kuşaklara aktarma bilinciyle zor
zamanlarda gazetecilik yapıyoruz. Adını bu ülkenin kurucusu Atatürk’ün koyduğu
bir gazetede çalışmanın sorumluluğunu hiç bir an unutmadan…
